Pompy ciepła typu powietrze–woda stały się jednym z filarów nowoczesnego, energooszczędnego ogrzewania domów. Wraz z ich rosnącą popularnością pojawiło się jednak wiele mitów – szczególnie wokół jednego elementu: grzałki elektrycznej. Dla jednych jest ona „złem koniecznym”, dla innych dowodem na to, że pompa ciepła nie radzi sobie zimą. Prawda, jak zwykle, jest znacznie bardziej złożona.
W tym artykule wyjaśniamy, czym jest grzałka elektryczna w pompie ciepła, jaką pełni rolę, kiedy i dlaczego się włącza oraz dlaczego jej wyłączanie to zazwyczaj zły pomysł.

Grzałka elektryczna w pompie ciepła to fabrycznie przewidziany element systemu grzewczego, zintegrowany z pompą ciepła lub zainstalowany w jej module hydraulicznym. Najprościej mówiąc, jest to urządzenie, które zamienia energię elektryczną bezpośrednio w ciepło, podobnie jak czajnik elektryczny czy bojler.
Kluczowe jest jednak to, że grzałka nie jest głównym źródłem ciepła w pompie ciepła. W normalnych warunkach całość pracy wykonuje pompa ciepła, pobierając energię z powietrza zewnętrznego i przekazując ją do instalacji grzewczej. Grzałka zaczyna pracować tylko wtedy, gdy jest to uzasadnione technicznie lub eksploatacyjnie.
Każda pompa ciepła ma określony zakres temperatur pracy. Im niższa temperatura powietrza na zewnątrz, tym mniej energii można z niego odebrać. W pewnym momencie – nazywanym punktem biwalentnym – moc pompy ciepła może okazać się niewystarczająca do pokrycia pełnego zapotrzebowania budynku na ciepło. I właśnie wtedy do akcji wkracza grzałka elektryczna.
Nie oznacza to awarii ani złego doboru urządzenia. Wręcz przeciwnie – to standardowe i przewidziane przez producentów działanie systemu hybrydowego, który ma zapewnić komfort cieplny nawet w skrajnych warunkach pogodowych.
Podczas silnych mrozów (np. –15°C, –20°C) sprawność pompy ciepła naturalnie spada. Grzałka może wtedy:
Dla użytkownika oznacza to stałą temperaturę w domu.
Grzałka pełni również funkcję zabezpieczenia systemu. Jeśli z jakiegoś powodu pompa ciepła przestanie pracować (np. awaria sprężarki), grzałka może tymczasowo przejąć funkcję ogrzewania, chroniąc instalację i budynek przed skutkami wychłodzenia.
W wielu instalacjach grzałka:
To funkcja, której nie da się bezpiecznie realizować wyłącznie pompą ciepła.
Zimą jednostka zewnętrzna pompy ciepła może pokrywać się szronem. Proces odszraniania jest naturalny i niezbędny. W niektórych trybach pracy grzałka pomaga utrzymać komfort cieplny w domu, gdy pompa chwilowo skupia się na usuwaniu lodu z parownika.
To jeden z najbardziej rozpowszechnionych mitów. W rzeczywistości grzałka nie pracuje non stop, uruchamia się tylko w ściśle określonych warunkach, a w nowoczesnych pompach ciepła jej praca jest dokładnie monitorowana i ograniczana przez automatykę.
Jeśli grzałka pracuje często, zwykle wynika to nie z jej „złośliwości”, lecz z ekstremalnych warunków pogodowych, bardzo wysokiego zapotrzebowania na ciepło, lub nieoptymalnych ustawień systemu.
Nieprawda. Nawet idealnie dobrana pompa ciepła może korzystać z grzałki. Projektanci celowo nieprzewymiarowują urządzeń pod kilka najzimniejszych dni w roku, bo prowadziłoby to do:
Grzałka pozwala zachować zdrowy kompromis między efektywnością a bezpieczeństwem.
To mit, który może prowadzić do dużych problemów. Wyłączenie grzałki może obniżyć komfort cieplny w mroźne dni, zwiększa ryzyko niedogrzania budynku, a także może zakłócić pracę systemu i wydłużyć czas jego reakcji. Nowoczesna automatyka pomp ciepła lepiej zarządza grzałką niż użytkownik, który robi to ręcznie.
Tak, ale tylko wtedy, gdy faktycznie pracuje. I tu warto spojrzeć na temat z właściwej perspektywy. Grzałka:
W dobrze zaprojektowanym i ustawionym systemie jej wpływ na rachunki jest kontrolowany i przewidywalny.
Współczesne pompy ciepła mają zaawansowane algorytmy sterowania. Same decydują kiedy grzałka jest potrzebna, jaką moc powinna mieć, jak długo powinna pracować. Ręczne ingerowanie w te procesy rzadko przynosi korzyści.
Odpowiednia krzywa grzewcza, prawidłowe harmonogramy i regularne przeglądy instalacji sprawiają, że pompa ciepła pracuje stabilnie, a grzałka włącza się tylko wtedy, gdy rzeczywiście jest taka potrzeba.
Nowe modele pomp ciepła renomowanych takich jak Panasonic, WEBER, Sunex, Kaisai, Heiko,Haier, LG i i wielu innych, oferowane w wyspecjalizowanych sklepach internetowych mają zoptymalizowane sterowanie grzałką, możliwość monitorowania jej pracy, lepszą integrację z instalacją grzewczą i fotowoltaiką. Dzięki temu udział grzałki w całkowitym bilansie energetycznym jest jeszcze mniejszy.
Czy da się całkowicie uniknąć grzałki?
W praktyce – nie. Można ograniczyć jej pracę, ale całkowita rezygnacja oznaczałaby mniejszą odporność systemu na ekstremalne warunki.
Czy grzałka jest obowiązkowa?
Tak. W pompach ciepła powietrze–woda jest to element standardowy, przewidziany przez producentów i normy projektowe.
Czy częsta praca grzałki oznacza problem?
Niekoniecznie, ale warto wtedy sprawdzić ustawienia systemu lub skonsultować się z instalatorem.
Grzałka elektryczna w pompie ciepła to element bezpieczeństwa, stabilności i komfortu. Odpowiednio dobrana, ustawiona pompa ciepła, wyposażona w nowoczesną automatykę, korzysta z grzałki rozsądnie i dokładnie wtedy, gdy jest to potrzebne. Zamiast ją wyłączać, lepiej zrozumieć jej rolę – bo to właśnie wiedza pozwala czerpać z pomp ciepła maksimum korzyści, bez niepotrzebnych obaw.
Artykuł powstał przy współpracy z:
Sklep Instalacyjno – Hydrauliczny SWATT – dostawcą nowoczesnych urządzeń z branży grzewczej, OZE, klimatyzacji, wentylacji i wiele więcej. W tym nowoczesnych pomp ciepła renomowanych marek.
Kontakt:
Zdjęcie główne wygenerowane z użyciem Ai.
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą lub podaniem nazwy wydawcy Marketing Relacji Sp. z o.o.